Ung thư hắc tố nguyên nhân và cách phòng tránh

Một số thói quen chẳng hạn như phơi nắng hoặc tắm nắng cũng có thể là nguyên nhân ung gây thư hắc tố da . Hiểu về ung thư da hắc tố sẽ giúp bạn phát hiện bệnh sớm và điều trị kịp thời. Hãy cùng tham khảo bài viết dưới đây của GenK STF.

1. Ung thư hắc tố là gì?

Ánh nắng mặt trời mang lại nhiều lợi ích cho con người, nhưng tiếp xúc quá nhiều với tia cực tím có trong ánh nắng mặt trời lại chính là nguyên nhân bệnh ung thư hắc tố.

Ung thư hắc tố là một trong những bệnh ung thư phát triển nhanh nhất trên toàn thế giới, đặc biệt ở phụ nữ trẻ tuổi dưới 30. Tuy nhiên, hầu hết các trường hợp ung thư hắc tố có thể chữa khỏi ở giai đoạn đầu, với tỷ lệ sống trên 90%. Ánh nắng mặt trời mang lại nhiều lợi ích đối với con người (chẳng hạn như cung cấp vitamin D cần thiết cho cơ thể), nó cũng là nguyên nhân chính gây ra các khối u ác tính khi chúng ta tiếp xúc quá nhiều với tia cực tím có trong ánh nắng mặt trời.

2. Triệu chứng bệnh Ung thư hắc tố da

  • Ung thư hắc tố da có thể biểu hiện ở mọi vị trí trên cơ thể. Chúng thường phát triển trên các vùng tiếp xúc nhiều với ánh nắng mặt trời như lưng, chân, tay và mặt.

  • Ung thư hắc tố da cũng có thể xảy ra ở các vùng ít tiếp xúc với ánh nắng mặt trời như gan bàn chân, gan bàn tay và móng tay, đặc biệt ở người có làn da đen.

Các dấu hiệu ban đầu của ung thư hắc tố da:

  • Thay đổi trên nốt ruồi cũ: đột ngột thay đổi về hình dáng, kích thước hay chảy máu, ngứa ngáy. Nốt ruồi có màu sẫm dần hoặc có thể loét sùi, đường viền không đều, nham nhở, bất đối xứng.

  • Xuất hiện nốt tăng sắc tố hoặc khác thường trên da.

Đặc biệt: Ung thư hắc tố không phải luôn bắt đầu từ nốt ruồi có sẵn mà có thể xảy ra ở các vị trí da bình thường khác. Sự khác nhau giữa nốt ruồi bình thường và bất thường:

Các nốt ruồi ác tính rất khác nhau, một số có biểu hiện tất cả các triệu chứng trên, một số nốt ruồi ác tính chỉ có một hoặc hai đặc điểm.

Ung thư hắc tố da kín đáo:

  • Ung thư hắc tố da có thể phát triển ở các vị trí kín đáo mà ít khi được kiểm tra tới.
  • Ung thư hắc tố biểu hiện ở móng: thường xảy ra ở người da đen hoặc có làn da tối màu. Tổn thương phát triển ở móng tay, móng chân, gan bàn tay, gan bàn chân.
  • Ung thư hắc tố biểu hiện ở miệng, đường tiêu hóa, đường sinh dục tiết niệu: bệnh thường khó được phát hiện.
  • Ung thư hắc tố biểu hiện ở mắt: thường xuất hiện ở lớp hắc mạc. Người bệnh có thay đổi thị lực (nhìn mờ).

3. Nguyên nhân gây ung thư hắc tố da

Nguyên nhân gây ung thư hắc tố da hiện chưa được sáng tỏ tuy nhiên tiếp xúc nhiều với tia UV từ ánh nắng mặt trời là yếu tố nguy cơ chính của bệnh.

Ung thư hắc tố da xảy ra khi các tế bào sản xuất melanin – sắc tố da của cơ thể bị phát triển quá mức không thể kìm hãm, dẫn đến hình thành khối u ác tính. Nguyên nhân là do các tổn thương DNA ở tế bào bình thường. Tuy nhiên tại sao DNA bị tổn thương và dẫn tới hình thành các khối u vẫn chưa được biết rõ.

Các bác sỹ cho rằng tiếp xúc với tia UV là nguyên nhân hàng đầu gây ung thư hắc tố da. Tia UV không phải là nguyên nhân gây tất cả các trường hợp ung thư hắc tố, đặc biệt ở các vị trí không tiếp xúc với ánh nắng mặt trời (kẽ tay chân, gan bàn tay, bàn chân…). Điều đó chứng tỏ có nhiều yếu tố nguy cơ khác của ung thư hắc tố, bao gồm:

  • Tia cực tím: Tiếp xúc quá nhiều với tia cực tím trong ánh nắng mặt trời là nguyên nhân ung thư hắc tố hàng đầu. Hai loại tia UV gây ra khối u ác tính là tia UV-A và UV-B. Tia UV-A tương đối ổn định trong suốt cả năm, nó tham gia vào việc làm lão hóa và nhăn da. Tia UV-B, mạnh hơn các tia UV-A, và thường mạnh hơn trong những tháng mùa hè và là nguyên nhân phổ biến nhất gây cháy nắng. Thường xuyên ra ngoài trong ánh nắng mặt trời, tiếp xúc với nhiều tia cực tím và bị cháy nắng, bỏng rộp ở độ tuổi sớm, sẽ có nhiều nguy cơ phát triển khối u hắc tố sau này.
  • Nhuộm nâu da: Để có làn da nâu khỏe bóng, không ít người đã nhuộm nâu da bằng cách nằm trên giường nhuộm được gọi là tanning bed và sử dụng đèn chiếu để làm nâu da. Tuy nhiên, nhiều người không biết rằng đây chính là nguyên nhân gây ung thư hắc tố. Theo các nghiên cứu, nếu nhuộm nâu da bằng tanning bed trước 30 tuổi, nguy cơ phát triển khối u hắc tố tăng lên 75%.
  • Da  trắng: Có ít các sắc tố (melanin) trên da có nghĩa rằng bạn có ít khả năng bảo vệ khỏi các bức xạ UV hơn. Người tóc vàng, người dễ dàng có các tàn nhang, rám nắng có nguy cơ phát triển ung thư hắc tố hơn người da da đen.

Nguyên nhân gây bệnh ung thư hắc tốTiếp xúc với tia cực tím vào những giờ cao điểm là nguyên nhân ung thư hắc tố hàng đầu.

  • Tiền sử rám nắng: tăng nguy cơ ung thư hắc tố

  • Sống vùng gần xích đạo: có nguy cơ tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời với năng lượng bức xạ cao hơn, phơi nhiễm với tia UV nhiều hơn.

  • Có nhiều nốt ruồi hoặc các nốt ruồi không bình thường: Có nhiều hơn 50 nốt ruồi là yếu tố nguy cơ của ung thư hắc tố. Tương tự, có nhiều các nốt ruồi bất thường cũng là yếu tố nguy cơ của bệnh.

  • Tiền sử gia đình bị ung thư hắc tố: người có tiền sử gia đình mắc ung thư hắc tố, đặc biệt là người thân thế hệ 1 như bố mẹ, anh chị em có nguy cơ mắc bệnh cao hơn.

  • Suy giảm hệ miễn dịch: người có hệ miễn dịch bị suy giảm có nguy cơ ung thư hắc tố da cao hơn.

4. Cách phòng chống ung thư hắc tố

Dưới đây là một số cách giúp chúng bảo vệ làn da khỏi tia UV và giảm nguy cơ mắc ung thư hắc tố:

Bảo vệ da khỏi ánh nắng mặt trời bằng cách sử dụng kem chống nắng, đội mũ rộng vành, đeo kính, mặc quần áo dài rộng,
Bảo vệ da khỏi ánh nắng mặt trời bằng cách sử dụng kem chống nắng, đội mũ rộng vành, đeo kính, mặc quần áo dài rộng, vv…
  • Sử dụng kem chống nắng có SPF 30 hoặc cao hơn. Những người có làn da trắng, nhạy cảm hơn với ánh nắng mặt trời thì nên sử dụng kem chống nắng có SPF cao hơn.
  • Sử dụng kem chống nắng không thấm nước để kem lưu trên da lâu hơn, ngay cả khi bạn đổ mồ hôi hoặc bị ướt.
  • Thoa lại kem chống nắng thường xuyên, hai giờ 1 lần hoặc nhiều hơn nếu bạn đi bơi hoặc đổ nhiều mồ hôi.
  • Che kín toàn bộ cơ thể khi ra nắng.
  • Chọn kem chống nắng có thể bảo vệ chống lại cả hai loại tia có hại: UV-A và UV-B.
  • Tránh không nhuộm nâu da bằng tanning bed để tránh tiếp xúc với bức xạ tia cực tím làm tăng nguy cơ u ác tính.
  • Đeo kính mát bảo vệ tia cực tím cho đôi mắt của bạn.
  • Tìm kiếm bóng râm hoặc tránh ánh nắng mặt trời trong những giờ cao điểm từ 10:00 sáng đến 4h chiều-thời gian ánh nắng mặt trời mạnh nhất, thậm chí vào những ngày nhiều mây.
  • Đội mũ vành rộng để giúp che mắt, tai và đầu.
  • Mặc quần áo nhẹ, rộng chẳng hạn áo sơ mi dài tay và quần dài để bảo vệ nhiều phần da.

5. Các biện pháp điều trị bệnh ung thư hắc tố da

Ung thư hắc tố có chữa được không? Bệnh có thể chữa khỏi thành công nếu được chẩn đoán và điều trị sớm.

Cách điều trị ung thư hắc tố da phụ thuộc và giai đoạn và thể trạng của bệnh nhân.

  • Với các ung thư hắc tố da giai đoạn sớm điều trị là phẫu thuật loại bỏ tổn thương.
  • Các tổn thương rất nhỏ có thể được loại bỏ hoàn toàn trong quá trình sinh thiết và không yêu cầu điều trị thêm.
  • Ung thư hắc tố da giai đoạn lan tràn:
  • Phẫu thuật: bao gồm phẫu thuật tổn thương và các hạch bạch huyết vùng để phòng ngừa tái phát và di căn xa.
  • Hóa chất: sử dụng thuốc hóa chất để tiêu diệt tế bào ung thư.
  • Xạ trị: bổ trợ sau phẫu thuật. Có thể sử dụng xạ trị triệu chứng.
  • Liệu pháp miễn dịch: giúp hệ miễn dịch của cơ thể có thể tiêu diệt các tế bào ung thư. Một số miễn dịch đã được cấp phép sử dụng tại Việt Nam như Pembrolizumab (Keytruda).

Nắm được nguyên nhân gây ung thư hắc tố da sẽ giúp bạn có được những phương pháp phòng tránh căn bệnh này một cách hiệu quả. Mọi thắc mắc về ung thư hắc tố da vui lòng hiên hệ tổng đài để được chuyên gia tư vấn miễn phí.

Thông tin liên hệ