7 điều cần biết về bệnh ung thư máu

Bệnh ung thư máu, còn có tên gọi khác là bệnh bạch cầu cấp, là loại ung thư ác tính, có thể gặp ở bất kỳ độ tuổi nào, từ trẻ em cho tới người lớn tuổi. Cùng GenK STF tìm hiểu về bệnh ung thư máu qua bài viết dưới đây.

1. Bệnh ung thư máu là gì?

Bệnh ung thư máu có thể ảnh hưởng tới cả trẻ em và người lớn.

Ung thư máu (bệnh bạch cầu cấp) là bệnh ung thư tủy xương, thường ảnh hưởng nhất đến các tế bào máu trắng. Đối với người bị bệnh, cơ thể tạo ra quá nhiều tế bào máu trắng bất thường. Hai loại tế bào máu trắng có thể biến thành bệnh bạch cầu là tế bào lympho và các tế bào dòng tủy. Khi bệnh bạch cầu ở trong các tế bào bạch huyết, nó được gọi là bệnh bạch cầu lympho; ở trong các tế bào dòng tủy, nó được gọi là bệnh bạch cầu myeloid (hoặc tủy). Các tế bào bạch cầu có thể đi qua máu tới các cơ quan khác nhau. Do vậy, bệnh bạch cầu có thể có mặt ở các cơ quan mà nó lây đến.

2. Các loại ung thư máu

Bệnh ung thư máu (bệnh bạch cầu) được chia thành thể cấp tính hoặc mạn tính. Và nó phát triển ở một trong hai tế bào myeloid hoặc các tế bào bạch huyết. Bệnh bạch cầu chia làm 4 loại chính:

  • Bệnh bạch cầu lympho cấp tính (ALL): chiếm 3/4 trường hợp bệnh bạch cầu ở trẻ em. Loại bạch cầu này cũng ảnh hưởng tới người lớn.
  • Bệnh bạch cầu nguyên bào tuỷ cấp (AML): thường gặp ở người lớn hơn trẻ em
  • Bệnh bạch cầu lympho mạn tính (CLL): Loại này chủ yếu gặp ở người trên 55 tuổi, đôi khi gặp ở người trẻ tuổi, nhưng hiếm khi xảy ra ở trẻ em.
  • Bệnh bạch cầu tủy xương mãn tính (CML): Loại này chủ yếu gặp ở người lớn, rất ít trẻ em mắc loại này.
  • Một số loại bệnh bạch cầu ít phổ biến hơn, chẳng hạn như bệnh bạch cầu tế bào lông, bệnh bạch cầu cấp tính promyelocytic (một loại khác của AML).

Sự khác nhau giữa bệnh bạch cầu mạn tính và cấp tính: Bệnh bạch cầu được chia thành 2 thể: cấp tính và mạn tính, tùy thuộc vào tốc độ phát triển của các tế bào.

  • Bệnh bạch cầu cấp tính. Các tế bào ung thư là những tế bào máu trưởng thành, phát triển và phân chia nhanh chóng. Bệnh tiến triển nhanh gây ra nhiều vấn đề.
  • Bệnh bạch cầu mãn tính. Các tế bào máu phả triển chậm hơn, phải mất một thời gian dài để bệnh tiến triển từ nhẹ tới nặng. Đôi khi bệnh vẫn ổn định trong nhiều tháng hoặc nhiều năm, thậm chí không cần điều trị.

3. Nguyên nhân dẫn đến bệnh ung thư máu

Cho đến nay, các nhà nghiên cứu vẫn chưa tìm ra nguyên nhân chính xác gây ra ung thư máu. Tuy nhiên, một số yếu tố có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh như: những người đã từng điều trị ung thư bằng hóa trị và xạ trị, rối loạn di truyền, tiền sử gia đình mắc bệnh, rối loạn máu, tiếp xúc với lượng lớn bức xạ, các hóa chất độc hại như benzen, vv…

4. Những biểu hiện của bệnh ung thư máu

Người bị bệnh ung thư máu thường có làn da nhợt nhạt, thiếu sức sống.

Ở giai đoạn đầu, biểu hiện của ung thư máu khá nghèo nàn vì vậy người bệnh thường ít để ý khi các dấu hiệu rõ nét thì thường bệnh đã tiến triển đến giai đoạn nặng. Dưới đây là 1 số biểu hiện ung thư máu mà bạn nên lưu ý để đi khám kịp thời:

4.1. Cảm thấy đau xương

Đâu là một trong những triệu chứng phổ biến nhất của ung thư máu. Đặc biệt, cảm giác đau nhiều ở vùng khung chậu, xương sườn, lưng và xương sọ. Ngoài ra , bệnh ung thư máu còn khiến bệnh nhân dễ bị gãy xương. Nguyên nhân của những cơn đau này bắt nguồn từ tủy xương – nơi sản xuất ra các tế bào máu.

4.2. Khò khè khó thở

Khi các tế bào ung thư phát triển quanh tuyến ức nó có thể khiến bệnh nhân khó thở và ho. Do đó, khi thấy có hiện tượng ho khó thở kéo dài mà không có  liên quan đến các bệnh đường hô hấp bạn cần gặp bác sĩ sớm để kiểm tra, xét nghiệm.

4.3. Xuất hiện đốm đỏ hoặc bầm tím trên da

Nếu trên da bạn bỗng xuất hiện những đốm đỏ hoặc tím, cần đề cao cảnh giác bởi rất có thể nó là hệ quả của việc sụt giảm số lượng tiểu cầu trong cơ thể. Tiểu cầu là tế bào máu tham gia vào việc ngăn chặn chảy máu, giúp máu đông. Khi tiểu cầu giảm, nó sẽ gây ra dấu hiệu đổi màu trên da.

4.4. Chảy máu cam

Chảy máu cam không phải là hiện tượng hiếm gặp và nó không quá nguy hiểm tuy nhiên đây cũng là 1 trong những dấu hiệu quả bệnh ung thư máu tuy nhiên ít người để tâm. Thông thường chỉ là những lần chảy máu cam nhẹ, nhanh khỏi. Tuy nhiên, nếu hiện tượng này kéo dài, lượng máu nhiều cần phải đi khám bác sĩ để được điều trị kịp thời.

4.5. Giảm khả năng miễn dịch

Khi mắc ung thư máu, người bệnh sẽ bị giảm đáng kể khả năng miễn dịch. Do vậy, nếu thường xuyên bị nhiễm trùng… trong thời gian dài thì bạn cũng cần phải kiểm tra.

Ngoài ra người bệnh ung thư máu còn gặp những dấu hiệu khác như:

  • Da người bệnh nhợt nhạt, cơ thể luôn mệt mỏi
  • Sốt, ớn lạnh và đổ mồ hôi
  • Đau nướu răng hoặc chảy máu
  • Sưng hạch bạch huyết, gan, lá lách
  • Chán ăn và giảm cân

5. Các nghiệm chẩn đoán ung thư máu

Khám lâm sàng và hỏi tiền sử bệnh: Khi tới khám tại bệnh viện, bác sĩ sẽ căn cứ vào các dấu hiệu cảnh báo bệnh và hỏi tiền sử bản thân và gia đình để đưa ra kết luận chính xác về tình trạng sức khỏe.

Xét nghiệm máu: Bác sĩ sẽ lấy một lượng nhỏ máu từ cơ thể đem đi xét nghiệm để xác định số lượng hồng cầu, tiểu cầu, bạch cầu…

Xét nghiệm máu là một trong những phương pháp giúp phát hiện sớm ung thư máu

Chọc tủy: Đây là phương pháp thường được chỉ định trong trường hợp nghi ngờ mắc ung thư máu. Phương pháp này giúp xác định các loại tế bào ung thư, tình trạng và giai đoạn bệnh cụ thể.

6. Các phương pháp điều trị ung thư máu

Ung thư máu chủ yếu được chữa trị bằng phương pháp thay tủy xương của người bệnh bằng tủy xương của một người hiến phù hợp. Những người thích hợp nhất là người có chung huyết thống với bệnh nhân. Sau khi thay thế phần tủy xương đã bị hư hỏng, nó sẽ kích thích sinh ra hồng cầu, kìm hãm sự gia tăng đột biến của bạch cầu. Tuy nhiên, khả năng thành công của việc chữa trị bệnh ung thư máu là rất thấp, chỉ khoảng 10%. Thậm chí, ngay cả khi được điều trị thành công, bệnh vẫn có khả năng tái phát cao.

Ngoài phương pháp cấy ghép tủy, còn một phương pháp điều trị khác là dùng hóa trị liệu. Cách này có triển vọng rất tốt cho bệnh nhân mắc ung thư máu. Đối với dòng Lympho còn có thể xạ trị màng não, ngăn ngừa tế bào phát triển lên não. Các bệnh nhân điều trị tốt và có sức đề kháng tốt, thích nghi với môi trường tốt, trong khoảng điều trị từ 3 – 5 năm có thể bình phục hoàn toàn.

7. Tiên lượng cho ung thư máu

Hầu hết trẻ em được chẩn đoán bệnh bạch cầu lympho cấp tính (ALL) có thể được chữa khỏi. Ngoài ra, các bệnh bạch cầu mạn tính (CLL và CML) có thể kiểm soát trong nhiều năm. Ngay cả những trường hợp không thể chữa khỏi, hóa trị và phương pháp điều trị khác có thể giúp kéo dài sự sống cho bệnh nhân.

Trên đây là những điều bạn nên nắm được những thông tin quan trọng về căn bệnh ung thư máu. Khi thấy bất kỳ dấu hiệu nào bất thường, bạn cần đến ngay cơ sở y tế để kiểm tra kịp thời.

Thông tin liên hệ